چرا تخم مرغ طلا شد؟

به نوشته روزنامه صبح ساحل، تقریبا از اوایل تیر ماه امسال آرام آرام زمزمه افزایش قیمت تخم مرغ به گوش رسید. به‌طوری‌که قیمت هر شانه تخم مرغ بیست هزار تومان اعلام شد. محرک این گرانی افزایش قیمت و کم‌یاب شدن نهاده‌های دامی بود. چرا که به طور متوسط ۸۵ درصد از نهاده‌های دامی مصرفی در داخل کشور، وارداتی و تنها ۱۵ درصد تولید داخل است. وابستگی به واردات و افزایش نرخ ارز به بروز اختلال در بازار تخم مرغ کشور انجامید. با وجودی که دولت قیمت تأمین نهاده را با نرخ‌های مصوب اعلام کرده بود اما نهاده‌ها با نرخ مصوب به دست تولیدکنندگان نمی‌رسید و افزایش قیمت سرسام‌آوری در این بازار رخ داد. شکاف قیمتی نهاده به نرخ مصوب دولتی و بازار آزاد باعث شده است که بسیاری از بنکداران عرضه قطره‌چکانی را در دستور کار قرار دهند و شرایط به سمتی رفت که مرغ‌دار مجبور به استفاده از سویای انسانی به جای سویای دامی شد. علاوه‌بر این تغذیه طیور نیز با مشکل مواجه شد و کاهش سایز تخم مرغ‌‌ها را در پی داشت. در جلسه‌ای که تولیدکنندگان با معاونان وزارت صمت و وزارت جهادکشاورزی داشتند، دولت قول تامین خوراک طیور در مهرماه را به فعالان این حوزه داد. اگرچه تاکنون این وعده محقق نشده است اما دفاتر شرکت‌های پشتیبانی امور دام در کل کشور موظف شده‌اند، نسبت به هماهنگی برای خرید تخم مرغ از مرغداران با قیمت مصوب درب مرغداری و توزیع آن اقدام کنند. درصورتی‌که این اقدام عملی شود، می‌تواند قیمت تخم مرغ را در بازار کاهش دهد. چندی پیش ستاد تنظیم بازار نرخ هر کیلوگرم تخم مرغ درب مرغداری‌ها را  ۱۲ هزار تومان و نرخ هر کیلوگرم تخم مرغ فله برای مصرف‌کننده را ۱۴ هزار و ۵۰۰ تومان تصویب کرد. درحالی‌که قیمت تمام‌شده تولید هر کیلوگرم تخم مرغ در حال حاضر به ١٥ هزار تومان رسیده است. درصورتی‌که نهاده‌ها تأمین نشود، قیمت تخم مرغ تا کیلویی ٢٠ هزار تومان هم می‌رسد. چرا که تولیدکنندگان در تأمین نهاده عاجز شده‌اند و مرغ‌ها را به کشتارگاه می‌فرستند. عامل دیگر گرانی تخم مرغ صادرات بیش از ۴۱ هزار تن تخم مرغ به کشورهای عراق، افغانستان، کویت، قطر بود که با توجه به افزایش نرخ ارز در تابستان صادرات تخم مرغ جذابیت پیدا کرد. دولت اما به سرعت صادرات تخم مرغ را بسیار محدود کرد تا این موضوع به کاهش قیمت تخم مرغ کمک کند. همچنین برای کنترل قیمت در بازار تخم مرغ‌هایی که با قیمت قبلی خریداری شده‌اند، در حال عرضه هستند تا طی چند روز آینده نهاده‌های دامی به نرخ مصوب دولتی به دست تولید کنندگان برسد. اگر این مهم محقق نشود بازار تخم مرغ کشور همچنان با چالش جدی مواجه خواهد بود.

نویسنده: مریم دهقان-خبرنگار اقتصادی