سیاست‌های دوگانه آمریکا در میانه مذاکرات

در پی سیاست دوگانه آمریکا، خبرگزاری رویترز به نقل از منابع آگاه مدعی شد وزیر خزانه‌داری آمریکا، «اسکات بسنت»، دستور داده است تا خساراتی که ایران به کشورهای همسایه وارد کرده ارزیابی شود. «واشنگتن در حال بررسی امکان استفاده از دارایی‌های ایرانی برای جبران خسارات کشورهای عربی است». این ادعا در حالی مطرح شده است که موضوع آزادسازی پول‌های بلوکه‌شده ایران در خارج از کشور در مذاکرات اخیر تهران-واشنگتن با میانجیگری پاکستان مطرح است و مانع‌تراشی آمریکا در این زمینه پیشرفت در مذاکرات را دشوار کرده است. تهران این اقدام را نشانه‌ای دیگری از عدم اعتماد به آمریکا می‌داند. این اظهارات در حالی مطرح می‌شود که «اسکات بسنت» اخیرا گفته آمریکا برنامه دارد فشار اقتصادی بر ایران را افزایش دهد. به گفته این منبع آگاه، ممکن است دارایی‌های ایران شامل پول‌های بلوکه‌شده و کشتی‌هایی باشد که ایالات متحده توقیف کرده است. این در حالی است که هنوز هیچ بیانیه رسمی مبنی بر تأیید قصد وزارت خزانه داری آمریکا برای در دسترس قرار دادن دارایی‌های ایران برای متحدان خلیج فارس منتشر نشده است.

تلاش‌های آمریکا برای تصویب قطعنامه علیه ایران در شورای حکام

دیپلمات‌های مستقر در آژانس بین‌المللی انرژی اتمی به رویترز گفتند واشنگتن به دنبال تهیه پیش‌نویس قطعنامه برای محکوم کردن ایران در آستانه نشست هفته آینده شورای حکام آژانس بین‌المللی انرژی اتمی است. در واقع آمریکا در حال لابیگری با سایر کشورهای عضو شورای حکام آژانس بین‌المللی انرژی اتمی است تا از پیش‌نویس قطعنامه‌ای حمایت کنند که از تهران می‌خواهد سرنوشت مراکز هسته‌ای بمباران‌ شده و اورانیوم غنی‌شده ذخیره‌ شده در آنجا (در جریان تجاوز آمریکایی- صهیونیستی علیه ایران) را به آژانس اطلاع دهد.

این در حالی است که دونالد ترامپ کمتر از دو ماه پیش مدعی شده بود آمریکا از محل نگه‌داری اورانیوم ایران اطلاع کامل دارد. ترامپ در آن زمان گفته بود: «ما چیزی به عنوان نیروی هوایی داریم و آن‌ها این موضوع را زیر نظر دارند. ما دقیقا می‌دانیم اورانیوم ایران کجاست». متن پیش‌‌نویس قطعنامه آمریکا که روز یکشنبه مشاهده و پیش از نشست فصلی این هفته شورای حکام منتشر شد، مذاکرات فعلی بین آمریکا و ایران را پیچیده‌تر می‌کند، زیرا تهران از قطعنامه‌ها علیه خود در آژانس بین‌المللی انرژی اتمی خشمگین خواهد شد. چراکه آژانس بین‌المللی انرژی اتمی نیز ماهیت برنامه هسته‌ای صلح آمیز ایران را تأیید کرده است. در بخشی از متن ادعایی آمده است: «ایران باید اطلاعات دقیقی در مورد مواد هسته‌ای و تأسیسات هسته‌ای تحت پادمان در اختیار آژانس قرار دهد و تمام دسترسی‌هایی را که آژانس برای راستی‌آزمایی این اطلاعات نیاز دارد، ارائه کند». این اقدام احتمالا از سوی روسیه و چین با مخالفت مواجه خواهد شد، اما این تلاش خصمانه آمریکا علیه ایران در بحبوحه مذاکرات بر روند آن بی‌تاثیر نیست.

خاورمیانه گرفتار در میانه چالش نه صلح نه جنگ

این روزها خاورمیانه در وضعیت نه جنگ و نه صلحی قرار دارد که هر لحظه امکان دارد به سوی یکی از این دو گزینه کشیده شود. آنچه امروز در منطقه شاهد هستیم نه یک آتش‌بس واقعی در سایه اعتماد طرفین به یکدیگر است نه یک جنگ تمام عیار که انتظار پایانی برای یکی از طرفین را داشته باشیم. به نظر می‌رسد ایران، آمریکا و اسرائیل وارد مرحله‌ای شده‌اند که طرفین در حال نمایش قدرت خود برای کسب امتیاز بیشتر در مذاکرات می‌باشند و هیچ کدام آمادگی اعتماد به طرف دیگر یا شروع جنگی گسترده که عقلانی نمی‌باشد را ندارد. چراکه شروع کننده یک جنگ گسترده برای نمایش قدرت، وجهه هر کدام را نشانه می‌گیرد؛ در گذر از هزینه‌هایی که برای انتخاب این گزینه باید پرداخت کنند. در نتیجه هرکدام از طرفین تلاش می‌کنند تا از اهرم های فشار خود استفاده کنند تا اوضاع را به نفع خود بچرخانند. با این حال بزرگترین خطر همچنان «اشتباه محاسباتی» است. تاریخ نشان داده بسیاری از جنگ‌های بزرگ نه با تصمیم قبلی، بلکه با یک حادثه غیرمنتظره آغاز شده است. حمله به یک پایگاه مهم، آسیب به زیر ساخت‌های انرژی یا اختلال جدی در تنگه هرمز می‌تواند شرایط را ظرف چند ساعت تغییر دهد. در حال حاضر شواهد نشان می‌دهد هیچ یک از بازیگران اصلی، علی‌رغم لفاظی‌ها، به دنبال یک جنگ منطقه‌ای فراگیر نیستند. هزینه چنین جنگی برای ایران، آمریکا یا اسرائیل و حتی اقتصاد جهانی فاجعه بار خواهد بود. در نتیجه محتمل‌ترین تصویر فعلی را می‌توان اینگونه بیان کرد که نه صلح واقعی برقرار است نه جنگ کامل؛ بلکه اوضاع روی مدار یک نبرد فرسایشی، پرتنش و خطرناک قرار گرفته است.

روزنامه صبح ساحل