خروج از بن‌بست نفتی با اقتصاد دریا محور

مجلس یازدهم دو سال کاری را پشت سر گذاشت. «منصور آرامی»، در حوزه انتخابیه بندرعباس، قشم، ابوموسی، حاجی‌آباد و بندر خمیر با ۸۷ هزار و ۸۷۰ رأی به مجلس شورای اسلامی راه یافت. آرامی با حضور در دفتر روزنامه صبح ساحل از فعالیتش درزمینهٔ اقتصاد دریا محور گفت. با او درباره‌ی روند کند توسعه در استان، حواشی شورای شهر بندرعباس و عملکرد استانداری هرمزگان به گفت‌وگو پرداخته‌ایم.

 

از مجلس هشتم موضوع اقتصاد دریا به شکل‌های مختلفی ازجمله صنایع دریا یا کمیته بنادر مطرح و پیگیری شده است. در دوره یازدهم مجلس، فراکسیون اقتصاد دریا محور را با نیت استفاده از این ظرفیت شکل دادیم. دریا ظرفیتی است که می‌تواند محوری برای رشد اقتصادی کشور باشد تاکنون عموماً به صنعت دریایی توجه ‌شده؛ رفت‌وآمد شناورها، کشتی‌ها و نهایتاً جابه‌جایی کالا و بار. اسم فراکسیون، اقتصاد دریا محور انتخاب شد تا از زاویه‌ی اقتصادی به ظرفیت دریا نگاه کنیم. در ده تا دوازده سال اخیر بارها بر اهمیت استفاده از ظرفیت دریا تاکید شده است. اولین کسی که به این موضوع اشاره کرد رهبری بود. در دستگاه اجرایی نیز سید ابراهیم رئیسی نخستین کسی بود که هم در زمان انتخابات هم پس‌ازآن بر این موضوع تأکید کرد. این اتفاق مثبتی است که بالاخره پس از سیزده دوره این گفتمان در دستگاه اجرایی کشور راه پیداکرده است. همین بحث‌ها باعث شد دولت یک‌فصل از سند تحول را به موضوع دریا اختصاص دهد. برای اولین بار است که در یک سند، موضوع دریا مطرح می‌شود. نمی‌گویم کامل است اما شروع خوبی است. نشست‌ها، تماس‌ها و پیگیری‌ها سبب شده است که در سند تحول دولت، دریا به‌عنوان یک محور قرار گیرد اما اینکه چقدر انجام شود به سایر موارد برمی‌گردد. معاونت علمی ریاست‌جمهور در حوزه دریا در حال انجام کارها و حمایت‌های خوبی از شرکت‌های دانش‌بنیان است. جلسات متعددی در استان‌های مختلف داشتند و سیاست‌های تشویقی مناسبی برای ترغیب جوان‌های متخصص طرح کرده‌اند. در حوزه گردشگری نیز وزارت، شورای گردشگری دریایی را برای رونق و توسعه این بخش تشکیل داده‌ که آن هم اقدام خوبی است. در زمان رأی اعتماد وزرا جلسات بسیاری تشکیل و به‌تمامی مقوله‌های اقتصاد دریا محور اشاره شد. جالب است بدانید بسیاری از وزرا از اقدامات و مطالعاتی که مجلس در این زمینه انجام داده است اطلاع نداشتند (!) نشست‌های مختلفی با شیلات، بنادر و دریانوردی و کشاورزی داشتیم و موضوع اقتصاد دریا محور را مطرح کردیم و از آن‌ها خواستیم اگر نیاز به اصلاح قانون دارند به ما اطلاع دهند. خوشبختانه توانستیم با رایزنی‌های بسیار، حساسیت‌های این موضوع را به بدنه دولت منتقل کنیم. معتقدیم اگر دولت بتواند روی موضوع دریا به‌خوبی کار کند برای توسعه و پیشرفت کشور کارساز خواهد بود.  در مجلس به دنبال این هستیم در برنامه هفتم توسعه سرفصلی جدا برای اقتصاد دریا بیاوریم. اگر این اتفاق بیفتد و به‌صورت کمی مشخص کنیم که سهم دریا در تولید ناخالص داخلی به چه میزان باید برسد، مطمئن هستم جهش خوبی در این زمینه رخ خواهد داد.

  

 

بله قبول دارم هنوز به آن حد نرسیدیم. در بحث حمل‌ونقل ریلی خیلی ضعیف هستیم. دلیل ضعیف بودن هم سیستم و شبکه حمل‌ونقل کشور است. در کمیسیون عمران چند جلسه مفصل با شرکت راه‌آهن جمهوری اسلامی و شخص وزیر داشتیم. این بحث‌ها به جد دنبال می‌شود. البته بحث حمل‌ونقل یکی از سرشاخه‌های توسعه دریا محور است.تربیت نیروی انسانی نیز یکی از موضوعاتی است که از ابتدای این دولت پیگیری شده. استان هرمزگان متأسفانه دانشگاه علوم و فنون دریایی ندارد. این دانشگاه را در بوشهر، خرمشهر و چابهار داریم اما در هرمزگان نداریم. یکسری رشته‌ها در حوزه مهندسی و زیست دریا وجود دارد اما علوم دریایی؛ کسانی که شغلشان در حوزه دریا است را ما در استان پرورش و آموزش نمی‌دهیم. امیدواریم در همین دولت مجوز این دانشگاه را بگیریم. استاندار هم پیگیر است. طرح راه‌اندازی مطرح‌شده، فکر می‌کنم با یک پیگیری دیگر این مجوز به استان داده شود.

 

بحث دریا از موضوعات جدیدی است که در کشور مطرح‌شده. کشور ما در صدسال اخیر، کشورِ تک‌محصولی و اقتصاد ما متکی به نفت بوده است. در دهه اخیر که فروش نفت محدود شد، نگاه به اقتصاد غیرنفتی بیشتر و بحث اقتصاد دریا مطرح‌ شد. این موضوعات در دستور کار هیچ‌کس نبوده است. حتی الآن مطرح می‌کنیم خیلی از آقایان تعجب می‌کنند. به همین دلیل من خوشحال هستم برای اولین بار یک رئیس‌جمهور در صحبت‌هایش به این موضوع اشاره‌کرده است. آشنایی با ظرفیت دریا عموماً از سمت کسانی است که در مجاورت دریا زندگی می‌کنند. یکی از اهداف بنده در بحث اقتصاد دریا محور این است که استان‌های ساحلی با محوریت هرمزگان برنامه‌ها و اهداف را پیش ببرند. بایستی دبیرخانه اقتصاد دریا محور یا کانون اقتصاد دریا محور در هرمزگان شکل بگیرد. دانشگاه‌های استان باید دبیرخانه اقتصاد دریا محور داشته باشند. دپارتمانی به نام اقتصاد دریا محور در استانداری، شهرداری و تمام دستگاه‌های متولی تشکیل شود. این اتفاق می‌تواند مسئولان کشور و استان را بیشتر درگیر این موضوع کند.

  

به‌عنوان شهروند اخبار مربوط به حوزه شهری را رصد می‌کنم. شوراها پارلمان‌های محلی هستند که مسائل و مشکلات شهرها را دنبال کنند. شهرداران باید بتواند به‌خوبی شهر را اداره کنند. هرچقدر تفاهم و ارتباط مؤثرتری بین شورا و مجموعه شهرداری باشد حتماً مفیدتر است. هرچقدر این اختلافات بیشتر باشد زمان را از بین می‌بریم. با وجود مشکلاتی که در شهر بندرعباس وجود دارد، فرصتی برای ایجاد تنش و اختلاف نیست. شورا و شهرداری باید دست‌به‌دست هم بدهند، از ظرفیت مجلس و سایر دستگاه‌ها استفاده کنند و بنگاه‌های اقتصادی را پای‌کار بیاورند. در بخش حمل‌ونقل درون‌شهری، بافت فرسوده و بهسازی شهر مشکل‌داریم، باید فعالیت و جذب سرمایه‌گذار را بیشتر کنیم. امیدوارم تفاهم و سرعت کار شهرداری هم بیشتر شود.

 

شهرداری باید کار خود را انجام دهد. بعید می‌دانم تصمیمی از طرف شهرداری گرفته شود و شورا نخواهد کمک کند. توصیه من به مجموعه شهرداری این است که منتظر نماند. اختلاف‌سلیقه‌ همیشه وجود دارد. شهرداری یک‌نهاد اجرایی است، دست‌وپایش بسته نیست و باید کارش را انجام دهد. حاشیه‌ها نباید تأثیر بگذارد. بعید می‌دانم پیشنهاد یا طرحی از طرف شهرداری مطرح شود و شورا مخالف آن باشد.

 

همان‌طور که مقام معظم رهبری فرمودند نمایندگان مجلس نباید در حوزه اجرایی، به‌خصوص انتصابات دخالت کنند. آن چیزی که وجود دارد مشورت است. خیلی معتقد نیستم که باید دخالت کرد چون دولت و نمایندگان دولت مسئول اجرایی هستند. از طرفی مجلس هم باید در اجرای قانون، نظارتش را قوی‌تر کند. اگر حرفی هم ما می‌زنیم برای این است که رفع تبعیض و جلوگیری از بی‌عدالتی باشد. به‌صورت کلی خیلی قبول ندارم که کارکرد سیاسی نمایندگان کم شده است. این موضوع موردی است و نمی‌توان آن را به‌کل نمایندگان مجلس تعمیم داد.

 

نمی‌دانم. باید از تک‌تک نمایندگان بپرسید.

 

 

تمام تلاشم را می‌کنم تحت هیچ شرایطی در انتصابات دخالت نکنم. اگر استاندار از من سؤال کند یا مشورت بخواهد قطعاً پاسخ‌خواهم داد. اینکه ایشان را مجبور کرده باشم به‌هیچ‌وجه این‌گونه نبوده است. در حوزه شوراها هم همین‌طور است. اعضای شورا را مردم انتخاب می کنند و اصلاً دست ما نیست. شهرداری هم می‌توانید بپرسید که آیا موردی بوده که ما اجبار کنیم؟ حتماً پیشنهاد، مشورت و کمک فکری داده‌ام اما اجبار و دخالت نه. این را رد نمی‌کنم که ممکن است یک عضو شورا قبل از اینکه عضو شود با من رفت‌وآمد داشته و مابقی نداشتند اما بدون شک این اتفاق تأثیری در ارتباطم با شورا ندارد. به‌عنوان نماینده وظیفه شرعی و قانونی خودم می‌دانم اگر شورا کمکی بخواهد انجام دهم. همه‌کسانی که در شورا هستند از دوستان بنده هستند که از قبل می‌شناسمشان اما اینکه موردحمایت من بودند یا هستند واقعاً این شکلی نیست.

  

اگر کمی کنکاش کنیم سی-چهل سال پیش ما نیروی انسانی کافی نداشتیم؛ یعنی دانشگاهی نداشتیم که نیروی انسانی تربیت کند. اگر جایی برای نیرو انسانی پیشنهادی می‌دادیم می‌گفتند شما نیرو ندارید و درست هم می‌گفتند. در سال‌های بعد از انقلاب دانشگاه‌های خوبی در استان شکل گرفت و نیروهای جوان در استان و خارج استان تحصیل کردند. این‌ها پایه‌های مدیریتی و کارشناسی استان شدند. اگر بخواهید نسبت به گذشته ارزیابی کنید نسبت نیروهای بومی جوان در استان حتماً تفاوت پیداکرده است. الآن تمامی روسای دانشگاه‌های ما بومی هستند. مهم‌ترین دستگاه‌های استان نیروها و مدیران بومی دارند. این‌ها نشان می‌دهد که نیروهای هرمزگان در حال رشد هستند. قبول دارم با ایده آل فاصله‌داریم. هنوز در حوزه نیروی انسانی جوان هستیم. الآن تعداد نیروهایی که در مرکز رفتند خیلی کم است که به دو موضوع برمی‌گردد.اول اینکه شرایط مدیریتی استان می‌طلبد که سرریز نیروهای مدیریتی به خارج استان برود. دوم هم به روحیه مردم برمی‌گردد. در دوران ما کمتر جوانان رغبت می‌کردند به شهرهای دیگر بروند. الآن فضا شکسته شده است. این روحیه در جوانان ما تقویت‌شده و حاضرند به خارج از هرمزگان بروند و همینطور نیروهای تحصیل‌کرده ما بیشتر شده‌اند. به‌عنوان‌مثال وقتی یک نشریه در استان {صبح ساحل} بین رتبه‌های برتر روزنامه‌های کشوری قرار می‌گیرد افتخاری است برای استان. دست جوانان همین استان هم بوده. دولت هم کاری نکرده و دخالتی نداشته است. این نشان می‌دهد که جوانان ما تغییر کرده‌اند. مطمئن باشید در سال‌های آینده شرایط نیروهای استان در کشور بهتر خواهد شد. یکی از خواسته‌های من از رئیس‌جمهور راه‌اندازی دو دانشگاه در شرق و غرب هرمزگان بوده است، این مهم برای استان ضروری است.

 

در بعضی شاخصه‌هایی که شعار دولت بود، عملکرد مطلوب بوده است. در حوزه اقتصاد همچنان مشکل‌داریم. در حوزه بیکاری، فقر و محرومیت علی‌رغم تلاش‌هایی که انجام‌شده هنوز خیلی کارداریم. در بحث تورم و گرانی هم همین‌طور. نیاز است سرعت کار بیشتر شود. چیزی که مدنظر ما است کم شدن فاصله بین استان هرمزگان و استان‌های برخوردار است. درمجموع با این شاخصه‌ها نمره خوبی نمی‌دهم. اینکه دولت به شعارهای خودش پایبند بوده حتماً همین‌طور بوده است و تلاش هم می‌کند بدون حاشیه کار انجام دهد و از ظرفیت‌های استانی استفاده کند.

 

نمره خوبی به مجموعه‌شان نمی‌دهم. همه زحمت می‌کشند اما باید بیشتر به مجموعه استان کمک کنند. 

  

از مدیرمسئول و سردبیر رسانه فاخر صبح ساحل تشکر می‌کنم و یاد بنیان‌گذار این رسانه مرحوم «حاج قاسم کرمی» را گرامی می‌دارم.

روزنامه صبح ساحل