بزنگاه پیچیـده امنیتـی

سه راهبردی که می‌توان در حوزه امنیت مد نظر قرار داد، در کنار هم می‌توانند جزئی از راهبرد سه ضلعی امنیتی، پس تحولات اکتبر ۲۰۲۳ در منطقه خاورمیانه برای ایران باشند.

اشتراک گذاری:

طاها سپهری ، دانشجو کارشناس ارشد علوم سیاسی

این سه راهبرد که به ترتیب به مسائل دیپلماتیک، نظامی ـ امنیتی و اقتصادی می‌پردازند را به شکلی اجمالی که در سطور ذیل می‌آید می‌توان تلاشی برای صورت‌بندی اقدامات موثر جهت ایجاد یک نظم امنیتی جدید به شمار آورد. این سه راهبرد عبارتند از :

۱ - ارتقا سطح همکاری‌ها و گام برداشتن به سوی همگرایی منطقه‌ای و تحقق وحدت اسلامی

بی‌شک مقابله با تهدیدات وسیع رژیم صهیونیستی و حامیان آن در منطقه نیازمند تحقق اجماع و اتفاق اکثریت دولت‌ها و جوامع مسلمان به خصوص در منطقه خاورمیانه است. دیپلماسی دوراندیشانه و البته عزتمند، برای حل اختلافات جزئی و موارد تعارض با کشورهای عرب خلیج فارس و سایر همسایگان زمینه‌ای را برای اجماع کشورهای اسلامی و سنگین‌تر شدن وزنه آنان در معادلات بین‌المللی فراهم می‌کند. زمینه این دیپلماسی که از دوره رئیس‌جمهور شهید و با توافق ایران و عربستان در آغاز سال ۱۴۰۲ فراهم شد، ظرفیت‌های جدیدی در اختیار ایران و کشورهای اسلامی برای مقابله با تهدیدات مشترک منطقه‌ای می گذارد.

۲ - ارتقای توانایی‌های امنیتی و نظامی و تلاش برای پر کردن خلأهای موجود

تجربیات نظامی و امنیتی در خلال این چندسال، از جنگ روسیه و اوکراین گرفته تا طوفان الاقصی، نمایانگر جلوه‌های جدیدی از جنگ بود که ابعاد مختلف و عوامل تاثیرگذار در آن حتی نسبت به چندسال قبل و نبردهای با داعش و جنگ سوریه هم تفاوتهای جدی کرده بود.

اهمیت اشراف اطلاعاتی و تکنولوژی‌های جدید در این حوزه، و اهمیت نیروی هوایی به یکی از عوامل بسیار مهم خصوصاً در شرایط جنگ‌های فرسایشی و مناطقی که عملیات زمینی با دشواری روبروست، مسئله دیگری است که در تدوین راهبردهای امنیتی جدید باید به آن پرداخته شود.

۳ - مسئله اقتصاد و امنیت اقتصادی، به عنوان پشتوانه کشور در مقابله با انواع تهدیدات دیگر

مسئله امنیت اقتصادی و ضرورت بهبود شرایط اقتصادی کشور اکنون با ادامه شرایط تنش در خاورمیانه صورتی امنیتی به خود گرفته است. در صورت ادامه احتمالی منازعات و شدت گرفتن آن، برخورداری از اقتصادی قدرتمند برای تامین مالی هزینه‌های احتمالی این منازعات ضروری است. علاوه بر ضرورت آن برای امنیت داخلی، در حوزه منطقه‌ای و بین‌المللی نیز نقش مهم این عامل در ایجاد در ایجاد موازنه و تامین سطحی از امنیت هر روز پررنگتر شده و سهم بیشتری به خود اختصاص میدهد که این موضوع، باید سبب عزم بیشتر دولت در اتخاذ سیاست‌ها و جهت‌گیری‌های درست اقتصادی باشد.

قطعا مسأله امنیت ملی در جهان پیچیده کنونی، دارای ابعاد مختلفی است که تنها محدود به امنیت نظامی نمی‌شود. اما تحولات چند دهه اخیر در جهان و منطقه خاورمیانه نشان داده است که نه تنها سهم قدرت نظامی و سخت افزاری در ایجاد امنیت کاهش نیافته، بلکه ابعاد جدید دیگری مانند عوامل و متغیرهای اقتصادی، نرم یا فرهنگی و اجتماعی نیز به آن افزوده شده است. توجه لازم به این ابعاد می‌تواند تقویت کننده جایگاه ایران به عنوان کشوری کهن باشد که همواره در طول تاریخ درازمدت خود درگیر تهدیدات مختلف از جوانب گوناگون باشد. تنها با ملاحظه و تأمل جدی در سیر پیشرفت و تحولات جهانی می‌توان به تقویت این جایگاه برای تأمین امنیت مورد نظر دست یافت.

روزنامه صبح ساحل

به این مطلب امتیاز دهید:

هنوز امتیازی ثبت نشده است؛ اولین نفر باشید!

دیدگاه ها (0)